Alkomat wykrywa poziom alkoholu w wydychanym powietrzu, przeliczając go zwykle na promile alkoholu we krwi (BAC – Blood Alcohol Concentration). W zależności od typu urządzenia oraz jego dokładności, alkomaty są w stanie wykryć stężenie alkoholu już od ok. 0,01‰, a ich górna granica pomiarowa sięga nawet 5,00‰. Dokładność pomiaru zależy od rodzaju sensora, sposobu kalibracji oraz warunków, w jakich badanie zostało wykonane.
Spis treści
Rodzaje alkomatów i ich skuteczność
Na rynku dostępne są trzy podstawowe rodzaje alkomatów: półprzewodnikowe, elektrochemiczne i spektrofotometryczne.
- Półprzewodnikowe – najtańsze, ale też najmniej dokładne. Zazwyczaj wykrywają alkohol od 0,1‰ i są przeznaczone do użytku prywatnego.
- Elektrochemiczne – charakteryzują się dużą precyzją, stosowane przez policję. Zakres ich pomiaru to zwykle 0,00–4,00‰.
- Spektrofotometryczne (na podczerwień) – używane w profesjonalnych laboratoriach i w radiowozach; oferują najwyższą dokładność i stabilność pomiarów.
Jak działają alkomaty?
Alkomat analizuje cząsteczki etanolu w wydychanym powietrzu. Stężenie alkoholu we krwi obliczane jest poprzez mnożnik 2100:1 – oznacza to, że 1 mg alkoholu w litrze wydychanego powietrza odpowiada 2100 mg w litrze krwi. To właśnie dzięki tej proporcji urządzenia mogą dokładnie wskazać wynik w promilach.
Kalibracja i wiarygodność pomiaru
Regularna kalibracja to klucz do dokładności wyników. Z czasem czujniki alkomatu mogą się rozregulować, dlatego zaleca się przeprowadzenie kalibracji co 6–12 miesięcy. Brak kalibracji może powodować odchylenia nawet o 20–30%.
„Wynik alkomatu, który nie był kalibrowany przez dłuższy czas, nie może stanowić podstawy do oceny stanu trzeźwości, jeśli różnice są istotne” – informuje serwis poświęcony bezpieczeństwu ruchu drogowego.
Czy alkomat wykryje każdą ilość alkoholu?
Nowoczesne alkomaty są niezwykle czułe, jednak śladowe ilości alkoholu (np. po użyciu płynu do płukania ust) mogą chwilowo zawyżyć wynik. Dlatego eksperci zalecają odczekanie co najmniej 15–20 minut po spożyciu czegokolwiek przed wykonaniem testu. Profesjonalne urządzenia stosowane przez służby są w stanie wykryć alkohol nawet po kilku godzinach od spożycia.
„Policjanci korzystają z alkomatów elektrochemicznych, które wykrywają nawet minimalne ilości alkoholu w wydychanym powietrzu. Dzięki temu wynik badania jest wiarygodny i może stanowić dowód w sprawie” – czytamy w serwisie informacyjnym policji.
Podsumowując, alkomat potrafi wykryć alkohol w szerokim zakresie – od bardzo niskich wartości, aż po stężenia groźne dla życia. Dlatego stanowi niezastąpione narzędzie zarówno dla kierowców, jak i służb kontrolujących trzeźwość uczestników ruchu.
